HoogspanningsNet - alles over hoogspanning op het het

Techniek

Hoogspanning en gezondheid?

Antwoord op alle vragen vind je bij het RIVM (NL) of het Departement Leefomgeving (B).

HoogspanningsNet behandelt dit thema met opzet niet zelf. (Waarom niet?)

Geknetter en gebrom?

Geen zorgen, dat is normaal.

wintrack

22 september 2018 Er stond al wat langer stroom op de 150- en 110 kV-meelifters en er werd ook al enige tijd proefgedraaid met de 380 kV-circuits, maar vandaag was de officiële pers- en publieksopening van Doetinchem-Wesel 380 kV. Een heus feest, bedoeld voor het algemeen publiek van geïnteresseerden, omwonenden, betrokkenen en stakeholders. Uiteraard waren er ook een paar mensen achter deze site op af gekomen.

Bannertje open dag Doetinchem Wesel 380Tijdens de bouw van de nieuwe verbinding tussen de concessies van Tennet (in de vorm van Doetinchem Langerak) en Amprion (Wesel) was er natuurlijk al lang het nodige pannenbier ontkurkt na het plaatsen van de laatste mastpositie, het aanpersen van de laatste persmof en het succesvol testen van de circuits. Maar het is 2018 en dat betekent dat we niet meer in stilte de knop omzetten. Tegenwoordig is verbindingsbouw meer dan alleen techniek: meer dan ooit heb je te maken met wisselwerking met de omgeving, met allerlei belangenhouders en met omwonenden. Een moderne netbeheerder neemt hen allemaal mee in het proces van planning, aanleg en bouwoverlast. Informatie-avonden, nieuwsbrieven, websites, facebookgroepen, klachtenprocedures, maar ook (jazeker) open dagen van de bouw, fotowedstrijden en meerdere persmomenten, er komt nogal wat bij kijken. De nieuwe verbinding neemt fysiek een plaats in in het landschap en in het leven van alle betrokkenen. Dus hadden Tennet en Amprion ook een officieel opleveringsfeest voor omwonenden en geïnteresseerden georganiseerd.

Grensovergang Tennet en AmprionHo even – wáár is dat feestje? Op meerdere plekken langs de verbinding, dus een fiets was een must. De DRU Cultuurfabriek in Ulft, ooit de plek van het infolokaal, was nog eenmaal geclaimd door de netbeheerder als opzadelplek voor drie fietstochten. Voor wie het wou kon er ook een kunstwerk van tweedehands hoogspanningsartikelen gemaakt worden in een van de hallen. Maar het grote feest bleek te doen te zijn pal op de landsgrens, aan de mastvoet van Amprion positie 47 (de eh.. volslanke hoekpositie enige tientallen meters over de feitelijke grens). Daar in het weiland pal naast de hoogspanningsmast was een flinke feesttent neergezet met een informatiemarkt. Er was voorzien in vervoer, filmvertoon, een springkussen en klimwand voor de jongere pylon geeks, er was een flink blik medewerkers van beide netbeheerders opengetrokken aan wie vragen of fragen konden worden gesteld en bij een feestje horen ook zaken als muziek, hapjes en drankjes. Laat dat maar aan Amprion over: taart, nootjes, bier und bratwurst. Ruim 1500 MVA nieuwe interconnectiecapaciteit vier je immers niet met een laf glaasje water.

Grensovergang Doetinchem Wesel 380 met feestjeOverigens zijn de beide 380 kV-circuits nog niet volledig in commissie. We hebben vernomen dat het vrijgeven van de interconnectiecapaciteit aan de markt waarschijnlijk pas op 01 november plaatsvindt. Maar dat is eerder een administratieve kwestie dan een technische. Voor nu kunnen we constateren dat er na ruim acht jaar hard werk aan twee zijden van de grens letterlijk en figuurlijk een nieuwe verbinding is gerealiseerd tussen Nederland en Duitsland.

Het is een publiek geheim dat we bij HoogspanningsNet door de bank genomen vakwerkliefhebbers zijn en eh.. enigszins de wenkbrauwen optrekken bij het concept wintrack en ook in mindere mate bij de vollwandmast van Amprion, waarvan de hoekposities het hoofdstuk Sonjabakker finaal lijken te hebben gemist. Maar af en toe moet je je plek kennen en daar bovenuit kunnen stijgen. Tennet en Amprion hebben het wel mooi klaargespeeld om een prachtige nieuwe verbinding en ruim 1500 MVA nieuwe interconnectiecapaciteit op een strategisch handige plek te realiseren. Bij HoogspanningsNet wensen we de Berg in Arnhem en het spiegelpaleis in Dortmund dan ook een goeie, welverdiende borrel.

Afbeeldingen: de grensovergang (Grenzweg) waar Amprion en Tennet elkaar ontmoeten is duidelijk herkenbaar in het landschap: spontaan verschiet de verbinding er van mastmodel. De locatie voor het feestje kon dan ook niet beter gekozen worden.

13 mei 2016 ∙ Een week of twee geleden plaatste Tennet de eerste twee wintracks met obstructieschildering vlakbij Schiphol. Op zichzelf geen wereldschokkend nieuws – maar nu het mooi weer is geworden en de lucht blauw kleurt verandert dat alsnog: Hollands rood-wit-blauw was zelden zo spannend.

Het project Randstad380 Noordring betreft een nieuwe 380 kV-verbinding tussen Beverwijk en Bleiswijk, met een nieuw 380 kV-station in Vijfhuizen. Ook vliegveld Schiphol moet gepasseerd worden. Dat gebeurt bovengronds en de wintracks zijn een stuk hoger dan de bestaande vakwerkmasten, zodat een obstructieschildering en markeringslampen noodzakelijk zijn. (Zie de regels van de FAA.) De keuze is gevallen op de klassieke variant van zogeheten alternating rings, waarbij drie witte ringen worden omzoomd door vier exemplaren in een kleur die aviation orange genoemd wordt. In de praktijk ligt die kleur dichterbij rood dan bij oranje, zeker in contrast met de ivoorwitte wintracks.

Toch is het een raar gezicht dat straks maar één van de pylonen een obstructieschildering draagt en de andere zijde van dezelfde mastpositie niet. Net weer jammer, het wekt letterlijk de indruk van half werk. De overweging erachter ('teveel onderhoud nodig') lijkt ons bij HoogspanningsNet enigszins overdreven, maar wanneer wintracks eens in de twintig of dertig jaar verf nodig hebben en de obstructieschildering iedere vijf tot tien jaar teveel verbleekt, dan zou er een bescheiden kern van waarheid in kunnen zitten.

Maar op dit moment is de verf nog blinkend nieuw. Totdat de draden eraan hangen staan er een aantal enorme, geopende 'slagbomen' bij het vliegveld te pronken. Het is bijna een statement voor wie per vliegtuig landt op Schiphol: Nederland is geopend en Tennet heet u hartelijk welkom.

Foto: Tennet houdt een Facebookpagina bij (Randstad Noordring) waarop regelmatig updates rondom het project worden gedeeld, passend in de nieuwe houding van het bedrijf ten aanzien van hun positie in de samenleving. Daar is ook deze foto te vinden, waar de roodwitte wintracks er gekleurd op staan. Voor wie het project wil volgen is het een aanrader om deze Facebookpagina in de gaten te houden.

15 april 2016 ∙ Al een jaar of vijf zijn er voorbereidingen bezig, maar sinds twee weken zijn dan ook echt de piketpaaltjes de grond in geslagen. De bouw van Doetinchem-Wesel 380 kV is begonnen.

De grensoverschrijdende verbinding heeft redelijk wat voeten in de aarde gehad. Maar uiteindelijk werd de aarde toch ongemoeid gelaten. Actiegroep Achterhoek 380 kV Ondergronds heeft een ijverige strijd gevoerd om de hoogspanningslijn ondergronds aan te laten leggen. Als eerste in hun soort kregen zij het gedaan om een onafhankelijke derde partij (Tractebel) onderzoek te laten doen naar de lusten en lasten van een alternatief plan: HVDC ondergronds. Hoewel het begrip 'onafhankelijk' zich tot op heden nog voor enige discussie leent, was de conclusie dat aanleg met de bestaande wisselstroomtechniek de voorkeur verdiende. De afstand en de prijs van converterstations maakte HVDC niet direct meer aantrekkelijk. 

Vorig jaar werd besloten dat ondergrondse aanleg en/of andere alternatieven dan ook niet verder meer zullen worden onderzocht. De verbinding gaat door volgens het oorspronkelijke plan: bovengronds en met wintracks. Nu zou je zeggen dat wij mastengekken op deze site wel de allerlaatsten zouden zijn om daar een kritische noot bij te plaatsen, maar ook bovengrondse aanleg heeft een prijs, genaamd het uitruilbeginsel. De aanleg van de 380 kV-lijn maakt het mogelijk om bestaande lijnen van 150 kV ermee te combineren op één mastpositie. Concreet betekent dit dat er heel wat tonmasten zullen verdwijnen uit het gebied. Ook het lijndeel van Doetinchem-Ulft dat in 2010 tegen de vlakte werd geblazen door een downburst verdwijnt weer, en nu definitief.

De omgeving van Doetinchem zal een heel andere aanblik krijgen, die door mastenliefhebbers met gemengde gevoelens wordt aanschouwd. We houden het in de gaten. Wellicht richt Tennet binnenkort wel weer een facebookprofiel op waarin men bouwfoto's plaatst, net zoals met Randstad-380 en het verkabelingsproject in Apeldoorn werd gedaan.

Foto: wintrack-combinatiemasten, zoals ze ook in de omgeving van Doetinchem zullen verschijnen, zullen het einde betekenen van onder andere de herstelde verbinding Doetinchem-Ulft. Maar de verbinding is ook grensoverschrijdend. Hoe zal het Duitse antwoord op wintracks er precies uit gaan zien? Meerdere bronnen zeggen meerdere dingen!