Eindmasten vind je op plekken waar de overstap wordt gemaakt van bovengronds naar ondergronds transport van stroom.

Eigenlijk is de term eindmast niet heel gelukkig gekozen. Het had immers ook beginmast kunnen zijn. Maar in ieder geval kan je eindmasten vinden op plekken waar een bepaalde vorm van stroomtransport 'aan zijn eind' komt. Bovengronds transport met een luchtlijn vindt zijn overgang naar ondergronds transport met een grondkabel. Ook de eerste mast op of meteen na een trafostation kan als eindmast worden gezien.

eindmast bij Meppel

Eindmast conform het ontwerp van de rest van de verbinding. Deze staat net ten westen van Meppel. Hier wordt een luchtlijn over zijn laatste twee kilometer de grond in geleid in verband met een nieuwe woonwijk.

Meestal betrekkelijk nieuw

Eindmasten bij de overstap van luchtlijn naar grondkabel zijn over de grens in Duitsland van alle tijden, maar in Nederland waren ze tot een jaar of vijftien geleden betrekkelijk zeldzaam. Tot aan midden jaren '90 zag je ze eigenlijk alleen bij oversteken en crossings die zo groot waren dat het maar moeilijk met verhoogde draagmasten kon worden opgelost.

Maar midden jaren '90 kwam de Vinexwijk in ons landschap. Hoogspanningslijnen werden niet langer getolereerd in woonwijken en tegelijk daarmee verschenen grondkabels met een kunststof mantel. Deze kabels zijn goedkoper en eenvoudiger in gebruik dan de traditionele oliegedrenkte kabels. Zogeheten verkabeling van gedeelten van bestaande hoogspanningslijnen raakte daarmee in zwang. De opkomst van eindmasten halverwege reeds bestaande verbindingen heeft sindsdien een grote vlucht genomen.

combinatie eind-hoekmast

Typische verschijning voor de huidige tijd: een gecombineerde combinatie-eind-hoekmast. (Alle woorden kloppen echt!). De zware 380 kV-circuits gaan gewoon bovengronds de bocht om (hoekmast), maar de meeliftende 110 kV-circuits (maken het een combinatiemast) gaan de grond in (eindmastfunctie). Dit gevaarte staat vlakbij Zwolle-Hessenweg.

Meestal zijn eindmasten (wanneer ze niet de eerste mast na een trafostation zijn) uitgevoerd als portaalmast of als een afspanmast conform het reguliere ontwerp van de verbinding. Zie beide bovenstaande foto's.

Herkenning in het veld:

  • Mast waar een bovengrondse hoogspanningsverbinding eindigt
  • De verbinding kan een trafostation opgeleid worden, of ondergronds gaan middels verkabeling
  • Bij verkabeling zie je aan het mastlichaam altijd de fasedraden in oliepot-isolators verdwijnen en daarna de grond in gaan
  • Slechts aan één kant van de mast zijn in de lucht geleiders te zien
  • Soms ziet de mast eruit als een aangepaste afspanmast volgens het ontwerp van de rest van de verbinding, maar er kan ook een portaalmast gebruikt worden.