De meest gestelde vragen over de HoogspanningsNet Netkaart.

Staat je vraag er niet bij of heb je naar aanleiding van het lezen van een antwoord nog steeds een vraag? Geen nood, we helpen je graag verder met maatwerk. Contact opnemen kan via het contactformulier, maar je kan ook een account op ons forum aanmaken en je vraag rechtstreeks stellen in het subforum over de netkaart. We doen dan ons best om een antwoord te vinden.
 

Algemeen over de HoogspanningsNet Netkaart

De HoogspanningsNet Netkaart is een geografische dataset. De dataset, uitgevoerd als een database op een webserver, is een zo compleet mogelijke weergave van het elektriciteitsnet, waarbij is gezocht naar een optimum tussen geografische en elektrotechnische correctheid. De primaire focus van de netkaart omvat de hoogspanningsnetten, een aanzienlijk deel van de middelspanningsnetten van 20 kV en hoger, de stations, knooppunten, interconnecties, netopeningen, klantaansluitingen en productie-eenheden van Nederland en België. Deze worden zo actueel en compleet mogelijk gehouden. Gebieden buiten Nederland en België die ook gekarteerd zijn hebben een eerder indicatief karakter waarbij lagere precisie of lagere actualiteit kan voorkomen. De netkaart vormt binnen Nederland en België een gespecialiseerde, neutrale dataset waarin de netten van verschillende netbeheerders getoond worden. Zonder aanzien des persoon, op een zo actueel mogelijke wijze.
Het doel van de HoogspanningsNet Netkaart is het bieden van een zo compleet mogelijke ruimtelijke representatie van het grootschalige elektriciteitsnet in primair Nederland en België en secundair ook enkele gebieden daarbuiten. De netkaart is in 2011 begonnen als een project dat ontstond uit onvrede over de bestaande netkaarten van destijds, die stuk voor stuk niet voldeden aan de behoeften die we zelf hadden. Er werd besloten om dan maar zelf een netkaart te maken die wel aan tegemoet kwam aan wat we nodig hadden: zo compleet mogelijk, neutraal, gratis en onder eigen vlag zodat we ook zelf de controle hebben. Dit doel is altijd ongewijzigd gebleven.

Over diverse vormen van eindgebruik

Dat mag altijd en overal. Volgens de Creative Commons BY-NC-ND licentie waaronder de dataset is vrijgegeven zijn alle vormen van persoonlijk gebruik toegestaan. Dat kan breed gezien worden: ook het gebruik van de netkaart als gids of hulpmiddel wanneer je bijvoorbeeld als commercieel fotograaf een hoogspanningslijn wil fotograferen valt gewoon onder persoonlijk gebruik.
Alle vormen van persoonsoverstijgend gebruik waarbij nog steeds geen gewin wordt beoogd met de data zelf of een directe afgeleide ervan, zijn toegestaan volgens de Creative Commons BY-NC-ND licentie waaronder de dataset is vrijgegeven. Indicatief gebruik (zowel binnen als buiten de elektriciteitswereld), alle toepassingen in het onderwijs, zuivere vormen van charitatief gebruik, gebruik binnen andere niet-commerciële producten, andere open kaarten, onderzoek, indicatieve studies, toepassing in rastergebruik en het maken van screenshots is eveneens toegestaan. Het is toegestaan om (bij gebruik in GIS-programma's) lokaal data aan te passen, te wijzigen of te veranderen. Doorverspreiding van een gewijzigd netkaartbestand is niet toegestaan (zie ook de 'ND'-term in de licentie). Bij vragen of twijfel, neem gerust contact op.
Onder mediatoepassing vallen vormen van eindgebruik van de netkaart in de vorm van een grafische weergave via een afbeelding of bewegend beeld, bedoeld voor uitzending (televisie, streaming, liveblog) en met als doelgroep het algemene publiek. Meestal is actualiteit hierbij een factor, zoals verduidelijking van de netsituatie bij een stroomstoring of een netaanpassing die moet worden toegelicht. Deze vorm van eindgebruik staan we in principe toe, maar wel is bronvermelding (www.hoogspanningsnet.com) altijd verplicht. Ook moet men de netkaart op zijn waarde schatten (gezond verstand, zie de disclaimer).
Verder stellen we het sterk op prijs als we van tevoren op de hoogte gebracht kunnen worden i.v.m. eventuele toelichting bij inhoudelijke vragen en/of advies.
Commercieel gebruik ontraden we vanwege de aard van het product.
De dataset is samengesteld door vrijwilligers en er kan onder geen enkele conditie garantie worden gegeven op correctheid. Ook is het mogelijk dat er entiteiten ontbreken of juist ten onrechte nog staan weergegeven. Zogeheten kritiek gebruik ontraden we en de dataset is ook conform de licentie niet geschikt voor commerciële toepassing.
Bekijk voor meer details de disclaimer en/of neem contact op.

Vragen over de browserweergave (de webkaart)

Vanuit de meest gangbare browsers zoals Firefox, Opera, Chrome, Safari en de meeste ingebouwde browsers op telefoons en tablets werkt de netkaart probleemloos. Er zijn geen plugins of add-ons nodig en de schermgrootte en schermverhouding maken niets uit. Oudere versies van Internet Explorer (<6.0) kunnen soms problemen geven. Tor is niet getest.
De browserversie van de netkaart is zo gebouwd dat deze volledig te gebruiken is met een PC en een muis, maar ook volledig vanaf tablets of telefoons met een touchscreen. Er is geen 'rechtermuisknop' nodig en het formaat van je scherm maakt niet uit, de netkaart is responsive. Klikken, tikken of swipen werkt allemaal.
Is het weer zover? Bijna door je bundel heen terwijl je toch echt nú de netkaart nodig hebt op je telefoon? Beperk het dataverbruik door de netkaart alleen te gebruiken met de een van de twee Esri-achtergronden (wit of zwart maakt niet uit) en klik niet op foto's in de tekstballonnen om ze te vergroten. Wie extreem in de stress zit, kan ook eerst in het linkermenu alle entiteitengroepen uitvinken die op dat moment niet nodig zijn (mastposities, bedrijfsmiddelen, et cetera) of in het geheel geen objecten aanklikken.
Een eigenschap van techniek is dat het altijd kapot kan. Browsers worden opgewaardeerd of aangepast en ook webservers kunnen soms de hik hebben. Wanneer de netkaart het niet doet of zich abnormaal gedraagt, probeer het dan eerst eens vanuit een andere browser. Werkt dat niet of zie je hetzelfde probleem? Heb dan even geduld en haal een kop koffie: misschien is er aan onze zijde iets uitgevallen. Bestaat het probleem na een tijdje nog steeds? Kijk dan eerst even op het forum of het probleem al gemeld of bekend is. Zo niet? Neem dan gerust contact op en we proberen het op te lossen of je te helpen.
Het ongevraagd embedden van de webkaart in een andere website is niet toegestaan. Een eventuele uitzondering kan alleen worden gemaakt na overleg met het beheer, neem daarvoor contact met ons op. Redenen hiervoor zijn het voorkomen van misbruik, maar ook de mogelijkheid om de compatibiliteit met de embeddende website beter te waarborgen, zoals in geval van een brekende update contact kan worden opgenomen.

Vragen over de weergave in GE en GIS-tools

Ja. De data zoals die in de browserweergave getoond wordt is precies gelijk aan de geladen data die we als dynamische KML bieden voor GIS-gebruikers. Power techies die iets met GIS willen doen, kunnen dus een blik op de browserweergave werpen om te kijken of deze data wel is wat ze zoeken, zodat teleurstelling vermeden kan worden. What you see is what you get.
GIS-users kunnen iedere tool gebruiken die om kan gaan met dynamische KML-data. De entiteiten zijn in de database weggeschreven in de KML-taal, zodat de netkaart in principe kan worden weergegeven in iedere interface die met dynamische geografische data in het KML-formaat overweg kan. Veruit het meest gebruikt wordt Google Earth (weinig leercurve, gratis en open voor het publiek), maar ook andere gratis clients zoals QGis en betaalde clients zoals ArcGIS kunnen het KML-bestandsformaat lezen en toepassen. Essentieel is een internetverbinding, omdat de dataset wordt gehost op een webserver en niet als stand-alone bestand functioneert. Bij vragen kan men contact opnemen.
De data wordt op de geoïde geprojecteerd volgens het coördinatensysteem WGS-84. Wie in een nader coördinatensysteem werkt, moet zelf een conversie toepassen bij het projecteren. We verlenen geen service op dit gebied.
Ja en nee. HoogspanningsNet biedt de dataset alleen aan in het KML-bestandsformaat. Andere formaten (zoals een shapefile) of andere coördinatensystemen hebben we niet. De reden is simpelweg dat die bij ons geen nuttige toepassing hebben. Voor niet-commerciële gebruiksdoeleinden hebben we geen bezwaar wanneer de eindgebruiker de data binnen zijn gebruikte GIS-client zelf converteert naar een ander bestandsformaat. We verlenen echter geen service op dit gebied.
Gebruikers die de netkaart vanuit een eenvoudige GIS-client zoals Google Earth gebruiken, zullen merken dat het kopiëren van entiteiten in eerste instantie goed lijkt te gaan totdat het programma wordt gesloten en opnieuw gestart wordt. Daarna ziet de gekopieerde data er verminkt uit. De oorzaak is dat de netkaart een database is en de objecten vanaf een webserver dynamisch worden opgebouwd, toegesneden op de extent en de kijkhoogte. Vergelijk het met de wegen en kanalen op kaarten zoals Google Maps. Wie voor een eindtoepassing expliciet op zoek is naar de daadwerkelijke objecten zelf, kan een aanvraag indienen voor een zogeheten harde download of lokale kopie.
Een harde download of lokale kopie is een export van de dataset of een gedeelte daarvan. Deze vormt een afspiegeling van de situatie op het moment van export en kan als lokaal bestand worden gebruikt. Voor toepassing binnen onderwijs- of andere vormen van educatiedoelen verstrekken we harde downloads van (delen van) de dataset op verzoek. Voor andere doelen zijn we hier enigszins terughoudend mee, afhankelijk van het beoogde eindgebruik. Voor aanvragen hiertoe kan men contact opnemen.

Samenstelling en datakwaliteit

De netkaart is een beperkt opensourceproject. Iedereen kan informatie aandragen, maar het carteren en het draaiende houden van de techniek wordt gedaan door een groep vrijwilligers onder de vlag van HoogspanningsNet. De vrijwilligers hebben een brede achtergrond: ze komen uit Nederland, België en soms een ander Europees land. Er zijn mensen bij die professioneel in de elektriciteitssector werken, maar er zijn ook anderen zoals studenten en scholieren betrokken. Er is geen werving, ieder van hen is er vanuit eigen motivatie in betrokken geraakt.
In het colofon wordt een overzicht gegeven van de belangrijkste personen die de eer toekomt de netkaart te maken tot wat hij is. In verband met de privacy worden alleen initialen genoemd. Er worden geen contactgegevens verstrekt.
Welkom! Maar verkijk je niet, het is meer dan alleen tekenwerk. Er komt ook 'saai' research bij kijken (soms is het letterlijk uren wroeten in allerhande bronnen, KCD's en ouwe documenten voordat er duidelijkheid is over één enkele kabel) en het werk kan soms zeer repetent zijn (masten plaatsen, informatie toevoegen). Intrinsieke motivatie om tot het draadje te willen gaan is onmisbaar. Het is ook belangrijk om een beetje de weg te (leren) kennen in hoogspanningland, te kunnen inschatten of bepaalde bronnen bruikbaar en betrouwbaar zijn, en jargon zoals harde aftak, inlussing, circuit, opstijgpunt en deelnet moet je leren beheersen. Heb je er echt zin in? Maak dan een account aan op het forum, kom in contact met enkele anderen en kijk eens of het je bevalt. Je bent in elk geval welkom, want -uiteraard- wijzelf vinden het bijzonder mooi werk.
Achter een strakke netkaart gaat een flinke set conventies, programmeerwerk en gebruiksregels schuil. De meesten zijn historisch gegroeid en het in de vingers krijgen went vanzelf, maar het is echt niet zo dat iedere cartograaf dat allemaal maar uit het hoofd moet kennen. Voor dit doel is er ook de Netkaartbijbel, een dik document dat eigenlijk de codex vormt voor de netkaart. Wie met een vraag zit over hoe of wat er te zien is, hoe dat bepaald is en hoe bepaalde dingen gedaan moeten worden bij cartering kan de Netkaartbijbel raadplegen als leidend naslagwerk.
De netkaart maakt gebruik van honderden bronnen. Door middel van ijverig speurwerk verricht door vrijwilligers en door middel van tips die door gebruikers zijn aangedragen is de kaart stukje bij beetje geworden wat hij nu is. Data van netbeheerders Tennet en Elia vormen een belangrijke bron, maar ook kaartmateriaal en documenten van regionale netbeheerders worden gebruikt. Uitspraken van de ACM, luchtfoto's, projectplannen, rapporten, historisch materiaal, bijvangst en zelfs veldwerk zijn allemaal bronnen waarvan gebruik wordt gemaakt. Zie de FAQ hierbeneden voor meer informatie over hoe het zit met copyrights.
De kwaliteit is afhankelijk van hoeveel bronmateriaal er beschikbaar is over een bepaald object. Binnen Nederland en België zijn de luchtlijnen van 36 kV en hoger zeer accuraat en ook de stations en mastposities zijn zeer nauwkeurig. Bij de grondkabels van 110 kV en hoger zijn bijna alle exemplaren in Nederland geografisch correct, maar er kunnen buiten Nederland exemplaren zijn waarvan de accuratie lager is zodat ze abstract zijn ingetekend. Buiten Nederland en België is de accuratie afhankelijk van het gebied. Actualiteit en correctheid kan daar lager zijn. De offshore-precisie is daarentegen weer zeer hoog.
De netkaart is een beperkte opensource: iedereen kan tips en informatie aandragen, maar alleen mensen met permissie om dingen te kunnen wijzigen kunnen daadwerkelijk veranderingen aanbrengen. Zij kunnen elkaar ook aanspreken op elkaars werk. Iedere wijziging en verandering wordt gelogd, zodat iedereen elkaars werk kan inzien. De vrijwilligers hanteren het Zweedse model (flat structure zonder hiërarchie, kudos of andersoortige ranking) en er is geen gewin of beloning voor de vrijwilligers: de enige motivatie bestaat uit het gezamenlijk onderhouden van een netkaart die continu beter en completer wordt. Wanneer er vragen over de betrouwbaarheid van een bron of over verificatie ontstaan, wordt dit opgelost door onderling overleg. De vrijwilligers die informatie op de netkaart kunnen toevoegen of aanpassen, hanteren verder te allen tijde de volgende stelregels:

1. Een bron moet openbaar inzichtelijk zijn
Iedere bron waarvan gebruik wordt gemaakt moet publiek toegankelijk zijn of ten minste zijn geweest op het moment dat er informatie uit wordt ontleend. Er wordt geen gebruik gemaakt van bronnen die zich achter een wachtwoord bevinden. Er geldt daarnaast ook een redelijkheidsprincipe: bij mondeling verstrekte informatie dient overwogen te worden of deze informatie openbaar zou mogen zijn en er wordt geen gebruik gemaakt van bronnen waarvan het duidelijk is dat deze per ongeluk openbaar toegankelijk zijn geraakt. Ook bij tips die ons door gebruikers toekomen geldt dat de tipgever zijn eigen informatie moet kunnen verifiëren en dat hij deze ook werkelijk mag delen.

2. Een bron moet reproduceerbaar zijn
Iedere bron waarvan gebruik wordt gemaakt moet in principe reproduceerbaar zijn. Dat kan op twee manieren worden opgevat. Het belangrijkste is dat meerdere personen erbij kunnen vanaf openbare locaties. Indien mogelijk moet een entiteit of informatie bij een entiteit via twee of meer onafhankelijke bronnen kunnen worden geverifieerd. Dit laatste is niet altijd mogelijk (infieldkabelplannen van windparken zijn bijvoorbeeld normaliter alleen in bouwtekeningen te vinden, net zoals een mondelinge tip). De betrouwbaarheid van een bron komt in sommige gevallen neer op maatwerk waarbij discussie binnen de groep vrijwilligers de doorslag geeft en waarbij een redelijkheidsprincipe wordt toegepast.

3. Een bron moet het toestaan als bron te dienen
Soms komt het voor dat een bron openlijk toegankelijk is, maar dat er duidelijk in de disclaimer staat dat helemaal niets uit de bron in enige vorm of enige wijze mag worden gebruikt in een afgeleide toepassing. Men mag alleen kijken en geen enkele directe conclusie herleiden die elders kan worden toegepast. Dit komt met bouwplattegronden wel eens voor. Van deze bronnen is het niet toegestaan informatie over te nemen, zelfs niet wanneer er een mens als interpretatie- en conversiestap tussen zit. De enige toepassing van deze bronnen voor de netkaart is het bieden van aanknopingspunten om elders gericht verder te zoeken. Bij twijfelgevallen geldt dat overleg binnen de groep kan worden toegepast.

Terugkoppeling en consistentie

Jazeker kan dat. Terugkoppeling vanuit gebruikers is altijd welkom omdat we er voor een deel afhankelijk van zijn. Vergewis jezelf er eerst van dat je echt nieuwe informatie hebt die nog niet op de kaart te zien is en bezoek eerst het bug- en suggestierapport op ons forum. Bekijk of jouw suggestie niet al door iemand anders is aangedragen. Zo niet? Neem dan contact met ons op via het feedbackformulier vanuit de netkaart zelf. Vanuit de webversie kan dat direct via de link Feedback onder de knop Instellingen. Vanuit Google Earth zit die link links onderin de mappenboom. Behoefte aan zwaarder geschut? Maak een account aan op ons forum (gratis en mag onder een anonieme naam als je werkgever een socialmediabeleid heeft) om je suggestie te melden. Wanneer het inderdaad nieuwe informatie betreft zijn we je zeer dankbaar.
Jazeker kan dat. Het eenvoudigst is het om dat via de webkaart te doen: klik of tik daar op het object in kwestie en daarna in de informatiekolom op de link onderaan, 'Feedback melden'. Hier kan je direct invullen wat je ons melden of vertellen wil. Eventueel kan je ook de voortgang van je ticket volgen.
De netkaart is een database op een webserver. Daardoor is de data onmiddellijk te actualiseren zodra een van de vrijwilligers binnen het team lucht krijgt van een aan te passen situatie. De netkaart is daardoor binnen het primaire scopegebied Nederland en België overal vrijwel totaal actueel. Maar de luchtfoto's van Google (zowel in de browserinterface alsook in de GE-interface beschikbaar) zijn dat niet altijd, en ook andere achtergrondkaarten (zelfs OSM) zijn niet altijd zo actueel als de netkaart zelf. Zo kan het voorkomen dat een nieuw station of een nieuwe aansluiting reeds op de kaart staat maar nog ontbreekt op de luchtfoto. Of het omgekeerde, een verdwenen verbinding staat nog wel op de luchtfoto maar niet op de netkaart. In (bijna) alle gevallen is de netkaart correct en de foto onjuist. Het advies is om bij zulke gevallen de netkaart als leidend aan te houden, want geloof ons: binnen Nederland en België zijn we aardig fanatiek.
Bij webgebruik van de netkaart, screenshots of informatie graag door middel van een aanklikbare link rechtstreeks naar de homepage. Bron: www.hoogspanningsnet.com. Weglaten van www of het schrijven van de sitenaam (HoogspanningsNet) in plaats van de URL is uiteraard geen probleem. Bij geschreven bronnen anders dan webgebruik (zoals PDF of print) geldt hetzelfde, maar wanneer aanklikbaarheid niet mogelijk is kan dat uiteraard achterwege blijven. Dat is alles, meer vragen we niet.

Over de dataset

Hoewel de data uit honderden verschillende bronnen afkomstig is, hanteert HoogspanningsNet de regel dat iedere entiteit op de netkaart ofwel open data moet zijn (onder bijbehorende licentie) ofwel volledig handmatig moet zijn ingetekend door een van de vrijwilligers. Buiten expliciete open data wordt er niets gekopieerd, zelfs niet wanneer het bestandsformaat converteerbaar is. Elke entiteit en elk getal waaruit een entiteit is opgebouwd, is open data geweest of ooit handmatig ingevoerd. Van deze regel wordt nooit afgeweken. Hierdoor is de hele dataset eigen werk waar ook een zogeheten substantiële investering mee gemoeid is. Daardoor valt de dataset via het Databankenrecht (conform Nederlandse wetgeving, parallel aan de 96/9/EG, de Europese Databankenrichtlijn) onder het intellectueel eigendom van het vrijwilligerscollectief dat opereert onder de naam HoogspanningsNet. De dataset is dus niet vogelvrij, maar het is eigendom van HoogspanningsNet.
De dataset bestaat uit grafisch weergegeven geografische entiteiten zoals verbindingen, stations, terreinen, masten, bedrijfsmiddelen en netsituaties. Bij deze entiteiten kan ook informatie behoren, zoals capaciteitsgetallen, bouwjaren en afmetingen. De wijzigingsgeschiedenis (intern) en de kleurcodering behoort ook tot de data. Indirect behorend tot de dataset zijn dingen als onze huisstijl voor de symbolen en pictogrammen. Foto's zijn extern gelinkt en vallen niet onder de dataset. Deze blijven eigendom van de fotografen die ze gemaakt hebben. De blackmanafbeeldingen (lege foto's als er geen foto aanwezig is) zijn een grensgeval, maar we rekenen deze ook niet tot de dataset.
De Netkaart, zowel in toegepaste vorm binnen GIS-tools alsook via de webkaart, komt tot de gebruikers als 'AS IS'-product, 'WITH ALL FAULTS', 'NO WARRANTY' en 'AS AVAILABLE'. Er wordt geen garantie gegeven voor wat betreft permanente beschikbaarheid, bereikbaarheid of het daadwerkelijk functioneren ervan op welk platform of programma dan ook. Bij problemen met een programma of platform is er natuurlijk wel een optie tot hulp zodat er er eens in kunnen duiken. Neem in dat geval contact op.
Zogeheten kritiek gebruik betreft alle toepassingen en doelen waarop (eind)beslissingen worden gebaseerd. Voor dat soort doelen is de netkaart in geen enkele toepassing geschikt en we raden deze vorm van gebruik met klem af.

Nuance is natuurlijk wel nodig, want als de eindbeslissing eruit bestaat of je ergens wel of niet een straatje masten tegen de ondergaande zon kan fotograferen, dan is de netkaart natuurlijk prima te gebruiken als eindbron. Over het algemeen geldt: gebruik je verstand en schat de netkaart op de waarde die hij heeft. Niet meer en niet minder.

 


Omhoog